Czy wiesz, czym jest wirus grypy?

Czy wiesz, czym jest wirus grypy?

Wirusy to mikroskopijne cząsteczki, nawet tysiąc razy mniejsze od bakterii. Wirusy są w stanie wywołać poważne choroby w naszym organizmie. Potrafią wniknąć i zakazić komórkę, samodzielnie się rozmnażając i replikując. Do najbardziej powszechnych mikroorganizmów zaliczamy wirus grypy, który atakuje górne lub dolne drogi oddechowe.

Grypa najczęściej pojawia się nagle. Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową, ponieważ wirus grypy ma zdolność przenoszenia się z człowieka na człowieka. To jedna z najpowszechniejszych chorób na świecie. Każdego roku na świecie zapada na nią średnio od 5% do 25% osób bez względu na wiek czy płeć.

Grypa to poważna choroba. Niestety wciąż wiele osób bagatelizuje jej objawy. Należy pamiętać, że zakażenie wirusem grypy w skrajnych sytuacjach może prowadzić do poważnych powikłań, a nawet śmierci. Na konsekwencje nieleczonej lub nieprawidłowo leczonej grypy najbardziej narażone są dzieci oraz osoby po 65. roku życia. Gdy zatem pojawią się niepokojące symptomy, powinniśmy natychmiast zareagować, starając się skutecznie wyleczyć dolegliwości.

 

Czym się charakteryzuje wirus grypy?

 

Wirus grypy należy do tzw. ortomyksowirusów. Wyróżniamy 3 główne typy: A, B i C. Zachorowania u ludzi wywołują pierwsze dwa, czyli A i B. Wirus grypy A cechuje się największą zdolnością do mutacji. Dzieli się na podtypy w zależności od rodzaju 2 białek na powierzchni cząsteczki wirusa — neuraminidazy (N) i hemaglutyniny (H). Grypa sezonowa najczęściej wywoływana jest przez wirus typu A podtypów H1N1 i H3N2 (czasami również H1N2), nieco rzadziej przyczyną choroby jest wirus grypy B. Występuje u ssaków, m.in. ludzi, koni i świń, a także ptaków wodnych na całym świecie (np. kaczek, gęsi, kormoranów). To właśnie wirus typu A odpowiada za tzw. ptasią grypę oraz przyczynia się do powstawania największych epidemii i pandemii wśród ludzi.

Wirus typu B występuje tylko u ludzi. Wirus typu C występuje powszechnie, jednak ma najmniejszy wpływ na zakażenia u ludzi i nie powoduje objawów chorobowych.

Wirus grypy ma zdolność zakażania komórek nabłonka wyścielającego górne drogi oddechowe, czyli nos, krtań, tchawicę i oskrzela. W ten sposób dochodzi do uszkodzeń nabłonka oddechowego i repliki wirusa. W czasie jednego cyklu, trwającego od 6 do 12 godzin, może powstać nawet 1000 wirionów potomnych w jednej komórce.

Pod mikroskopem elektronowym wirusy grypy cechują się różnorodnością pod względem wielkości i formy. Mają kształt sferyczny i mogą osiągać średnicę ok. 80-120 nm, a ich długość dochodzi nawet do 1000 nm. Ich materiał genetyczny stanowi jedna nić RNA w formie 8 lub 7 segmentów. Specyficzne „kolce”, które zauważalne są podczas mikroskopowej obserwacji wirusa grypy, to dwa białka (glikoproteiny) na błonie morfologicznej: HA i NA.

 

Co to jest grypa sezonowa?

 

Z grypą sezonową mamy do czynienia każdego roku, najczęściej na przełomie jesieni i zimy. Może objawiać się różnymi symptomami. U większości osób przybiera ona postać przeziębienia lub bardziej zaawansowanego stanu chorobowego, np. zapalenia oskrzeli lub zapalenia płuc. Zwykle wystarcza jedna wizyta u lekarza, ale w szczególnych przypadkach niezbędna jest nawet hospitalizacja. Niestety najcięższe przypadki grypy sezonowej mogą skończyć się śmiercią, dlatego podjęcie właściwej kuracji jest niezwykle istotne.

Można starać się uniknąć zachorowania na grypę sezonową, wzmacniając swoją odporność i minimalizując kontakty z osobami zakażonymi. Istnieją również szczepionki przeciwko grypie sezonowej.

 

Jak można zarazić się wirusem grypy?

 

Do zakażenia wirusami grypy dochodzi drogą kropelkową, zwykle w wyniku wdychania kropelek zakaźnej wydzieliny z dróg oddechowych osoby zakażonej. Najbardziej narażeni na wirusy jesteśmy w sezonie największej zapadalności na chorobę (przełom jesieni i zimy), podczas spotkań z osobami, które potencjalnie mogą być już zarażone. Kontakt z chorym nie musi wcale oznaczać bezpośredniego spotkania twarzą w twarz. Zarażać mogą nawet osoby jadące z nami metrem, kichając, kaszląc lub wydmuchując nos. Co więcej, również kontakt ze skażonymi przedmiotami (np. dotykanie chusteczki chorego) może narazić nas na zakażenie wirusem.

Warto dodać, że osoba zakażona wirusem może nieświadomie zarażać innych, zanim jeszcze pojawią się u niej pierwsze objawy chorobowe, a także po ustąpieniu wszystkich widocznych symptomów (nawet do 24 godzin). Dlatego zaleca się chorym na grypę ograniczanie kontaktu z innymi do niezbędnego minimum. U dorosłych zwykle objawy grypy utrzymują się przez 5 dni, u dzieci natomiast nawet do 7 dni.

 

Jak ustrzec się przed wirusem grypy?

 

Niestety grypa należy do chorób o bardzo dużym zasięgu i wszyscy jesteśmy narażeni na zachorowanie, szczególnie w tzw. sezonie grypowym. Można jednak próbować ustrzec się przed wirusami na kilka sposobów:

  • Przede wszystkim należy regularnie wzmacniać swoją odporność. Niebagatelne znaczenie ma zdrowa dieta bogata w witaminy C, witaminy z grupy B, witamina D i beta-karoten, a także cynk, żelazo, miedź. Te składniki odżywcze pobudzają wzrost białych krwinek, podnosząc odporność na zakażenia.
  • Alkohol, kawa, a nawet mocna herbata pite w nadmiarze mogą wypłukiwać witaminy i mikroelementy wspierające układ odpornościowy, a tym samym — działają niekorzystnie na nasz organizm. Warto zatem rozsądnie z nich korzystać, a gdy pojawi się choroba — zupełnie zrezygnować z napojów tego rodzaju.
  • Ruch, szczególnie na świeżym powietrzu, bardzo dobrze wpływa na odporność oraz dobre samopoczucie organizmu.
    W sezonie największej zachorowalności na grypę unikaj przebywania w dużych skupiskach ludzi i dodatkowo dbaj o higienę, by w ten sposób zminimalizować niebezpieczeństwo zarażenia się wirusem.
  • Jeśli czujesz, że zaatakowała cię grypa, reaguj natychmiast po pojawieniu się pierwszych objawów. Staraj się jak najwięcej odpoczywać w ciepłych pomieszczeniach, najlepiej pod kołdrą. Warto również dodatkowo wspierać organizm, stosując preparaty przeciw objawom grypy o działaniu przeciwbólowym, przeciwgorączkowym i udrażniającym przewody nosowe. Jeżeli podjęte działania nie wyeliminują symptomów chorobowych, należy skonsultować się z lekarzem.
  • Jedną z form ochrony przed wirusem grypy stanowi również szczepienie. Aktualnie w Polsce dostępne są 3 rodzaje szczepionek, które chronią przed zakażeniem lub łagodzą objawy w przypadku wystąpienia choroby. Szczepionki budzą wiele kontrowersji z powodu możliwych skutków ubocznych, które jednak w przypadku ewentualnego wystąpienia ograniczają się do stosunkowo łagodnych reakcji (np. ból i zaczerwienienie w miejscu ukłucia).